Kene önleme

Çocuğunuzu kene ısırığının sonuçlarından nasıl koruyabilirsiniz

Metin en son güncellendi: 2026-08-27

Kenelerden korunma konusunda bilmeniz gereken her şey bir bakışta

Keneler, borreliosis ve FSME gibi hastalıkları bulaştırabilir.
FSME'ye karşı aşı koruma sağlar. Özellikle riskli bölgelerde aşı yaptırılması tavsiye edilir.

Borreliose'ye karşı şu ana kadar bir aşı bulunmamaktadır, bu nedenle önleme özellikle önemlidir.
Çocuğunuzu uzun giysiler, böcek kovucular ve açık havada vakit geçirdikten sonra vücudunu iyice kontrol ederek koruyun.
Bir kene fark ederseniz, mümkün olduğunca çabuk ve dikkatli bir şekilde çıkarın.
Isırık bölgesini gözlemleyin ve kızarıklık, ateş veya başka şikayetler ortaya çıkarsa bir doktor muayenehanesine başvurun.

Dikkat, kene alarmı!

Sıcak mevsim gelince keneler de yeniden aktif hale gelir. Özellikle çocuklar açık havada vakit geçirmeyi çok severler. Bu nedenle bahçede, oyun parklarında veya ormanda keneden ısırılma riski artar.

Bir kene ısırığı, borreliosis bakterileri veya FSME virüsleri gibi patojenleri bulaştırabilir. Aşı hakkında bilmeniz gerekenleri, kene ısırığı sonrası ne yapmanız gerektiğini ve çocuğunuzu bu durumun sonuçlarından korumak için hangi seçeneklerin mevcut olduğunu buradan okuyabilirsiniz.

Kenelerden kaynaklanan sağlık riskleri nelerdir?

Bu iğrenç küçük kan emiciler genellikle uzun otların arasında veya çalılıklarda bulunur ve yanlarından geçerken cilde yapışırlar. Orada tutunurlar ve borreliosis veya FSME (Erken Yaz Meningoensefaliti) gibi hastalık etkenlerini bulaştırabilirler. Ancak her kene bir hastalığa yol açmaz; yine de dikkatli olmak gerekir. Bu nedenle, hastalıkların belirtilerinin neler olduğunu ve bunlardan nasıl korunabileceğini bilmek daha da önemlidir.

Borreliosis

Borreliosis genellikle tespit edilmesi zor bir hastalıktır. Bu hastalık, Almanya genelinde ve dolayısıyla Kuzey Ren-Vestfalya’da da yaygın olan bakteriler tarafından bulaşır. Hastalık fark edilmeden seyredebilir veya çok farklı seyirler gösterebilir.

Hastalığın tipik bir belirtisi, yayılan kızarıklıktır. Dairesel şekilli deri döküntüsü, kene ısırığı bölgesinde ortaya çıkar; bazen asıl kene ısırmasından haftalar sonra da görülebilir.

Diğer belirtiler şunlar olabilir:

Ateş ve gece terlemesi
Eklem ve kas ağrıları
Yorgunluk
Şişmiş lenf bezleri

Hastalığın belirtileri genellikle kene ısırmasından birkaç hafta sonra ortaya çıkar. Borreliosis erken teşhis edilirse, antibiyotiklerle başarılı bir şekilde tedavi edilebilir ve uzun vadeli komplikasyonlar önlenebilir. Şu ana kadar bu hastalığa karşı bir aşı bulunmamaktadır.

FSME (Erken Yaz Meningoensefaliti)

FSME, beyin zarı ve omurilikte iltihaplanmaya yol açabilen bir virüs enfeksiyonudur. Virüsler özellikle belirli riskli bölgelerde – başlıca güney Almanya bölgesinde – görülür.

Tipik şikayetler ateş, baş ağrısı ve eklem ağrıları ile grip belirtilerine benzer. Çoğu durumda belirtiler kendiliğinden geçer ve ikinci bir hastalık evresi görülmez. Ancak özellikle yetişkinlerde daha ağır bir seyir izlenebilir ve bu da yorgunluk, baş ağrısı, konsantrasyon güçlüğü veya felç gibi geç dönem etkilerine yol açabilir.

Sadece ateş veya ağrı gibi semptomlar tedavi edilebilir. Hastalık etkeninin kendisi ile mücadele edilemez. Ancak FSME’ye karşı etkili bir aşı mevcuttur.

FSME: Çocuğum için aşı yaptırmak mantıklı mı?

Aşı, FSME enfeksiyonunun sonuçlarına karşı en etkili koruma olarak kabul edilmektedir. Bu, dışarıda çok zaman geçiren herkes için geçerlidir ve özellikle küçük çocukları ilgilendirir. Çünkü çocuklar doğada ve genellikle yere yakın yerlerde oynamayı severler ve sık sık oynarlar.

Özellikle sözde riskli bir bölgede yaşıyorsanız veya orada tatil yapmayı planlıyorsanız, “Daimi Aşı Komisyonu” (kısaca STIKO) aşı olmanızı tavsiye eder. Robert Koch Enstitüsü’nün web sitesinde kene riski bulunan bölgeleri gösteren bir harita bulabilirsiniz. Bu, risk değerlendirmenizi kolaylaştırır.

FSME aşısı, iyi tolere edilir. STIKO, erken yaz meningoensefalitine (FSME) karşı en güvenli koruma olarak bu aşıyı 12 aylıktan itibaren çocuklara da önermektedir. Onaylanmış iki aşı bulunmaktadır. Yan etki olarak çocuklarda birkaç gün süreyle ateş görülebilir. Çocukların yaşı ilerledikçe bu yan etki azalır.

Bilmeniz gereken önemli bir nokta: Uzun vadeli koruma sağlamak için üç doz aşı gereklidir. Koruma etkisi ikinci aşıdan sonra başlar. Yaklaşık her 5 yılda bir takviye aşısı yapılmalıdır. Aşılar genellikle on iki aylık bir süre içinde uygulanır. Gerekirse, beş hafta içinde tam aşı koruması elde etme imkanı vardır.

Federal Halk Sağlığı Enstitüsü (BIÖG), ebeveynlere çocuk doktorlarından danışmanlık almalarını ve bir sağlık uzmanıyla birlikte riskleri ve faydaları karşılaştırarak değerlendirmelerini tavsiye etmektedir.

Aşı masraflarını kim karşılıyor?

FSME aşısının maliyeti 30 ile 50 Euro arasındadır. Eğer bir “riskli bölgede” yaşıyorsanız, sağlık sigortası aşı masraflarını karşılar. Riskli bir bölgede tatil yapmayı planlıyorsanız da bu durum geçerli olabilir. Bu konuyu en iyisi seyahate çıkmadan önce sağlık sigortanızla görüşün.

En iyi önlem, kene ısırıklarını mümkün olduğunca önlemektir

Kene aşısı yalnızca FSME’ye karşı etkilidir; borreliyoz aşıları mevcut değildir. Bu nedenle, çocuğunuzu mümkün olduğunca her zaman kene ısırıklarından korumalısınız. Aşağıdaki ipuçları size yardımcı olabilir:

Uygun giysiler

Uygun kıyafetlere dikkat edin: Vücuda sıkı oturan uzun pantolonlar ve uzun kollu üstler, kenelerin çocuğunuzun cildine ulaşmasını engelleyebilir. Çorapları en iyisi pantolonun üzerine giydirin.

Açık renkli giysiler

Çocuğunuz açık renkli giysiler giyerse, keneleri daha kolay görebilirsiniz.

Sağlam ayakkabılar

Çocuğunuzun her tarafı kapalı, sağlam ayakkabılar giymesi gerekir.

Düzenli tarama

Çocuğunuz dışarıda bulunmuşsa, özellikle bitki örtüsünün yoğun olduğu alanlara yaptığı gezilerden sonra, onu düzenli olarak kenelere karşı kontrol etmelisiniz. Bu sırada özellikle kafa derisi, boyun, koltuk altları, göbek, kasık bölgesi ve kulak arkasına dikkat edin.

Önleme

Böcek kovucu losyonlar da önleyici tedbir olarak kullanılabilir. Bu ürünü çocuğunuzun açıkta kalan cilt bölgelerine sürün. Lütfen üreticinin talimatlarına uyun ve ürünün çocuğunuzun yaşına uygun olup olmadığını kontrol edin.

Evcil hayvanları kontrol etmek

Evcil hayvanlarınızı kenelere karşı kontrol etmeyi unutmayın. Henüz yapışmamış keneler, hayvandan çocuğa kolayca bulaşabilir.

Çocuğum bir kene tarafından ısırılırsa ne yapmalıyım?

Keneyi mümkün olduğunca çabuk bir kene çenesi, kene kartı veya cımbızla çıkarın.
Önemli: Keneyi ezmekten veya çevirmekten kaçının. Aksi takdirde kene gövdesi patlayabilir ve bakteriler çocuğunuzun vücuduna girebilir.
Bu nedenle, keneyi başından, cilde mümkün olduğunca yakın bir yerden tutun ve yavaşça çekip çıkarın.
Isırık yerini en iyisi bir tükenmez kalemle işaretleyin ve önümüzdeki günlerde o bölgede kızarıklık gibi cilt değişiklikleri olup olmadığını gözlemleyin. Bu durumda olduğu gibi, kene ısırığı sonucu ateş veya ağrı da ortaya çıkarsa bir doktora başvurmalısınız.

Nereden yardım ve danışmanlık alabiliriz?

Kene koruması ve olası aşı ile ilgili sorularınız için çocuk doktorunuza başvurabilirsiniz.

FSME aşısı hakkında bilgiye Federal Halk Sağlığı Enstitüsü (BIÖG)'nin web sitesinden edinebilirsiniz.

keneler, kene ısırığı ve enfeksiyon ile ilgili sık sorulan soruların yanıtlarını Robert Koch Enstitüsü'nün web sitesinde bulabilirsiniz.

BIÖG tarafından hazırlanan, kenelerden korunma ve kenelerin çıkarılmasına ilişkin bir bilgi notu indirilebilir ve yazdırılabilir.

“Neden kenelerden sakınmam gerekiyor?” başlıklı çocuk kitapçığı, Borreliose und FSME Bund Deutschland e.V. derneği tarafından yayınlanmıştır. Kitapçık ücretsiz olarak indirilebilir ve sesli okuma için oldukça uygundur.